{"schema_version":"1.0","url":"https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/chapters/malaria-patterns/","title":"금궤요략 제4편 · 학병 — 원문·독해","language":"ko-KR","description":"반복되는 한열을 맥·한열의 비중·장기 경과로 구별합니다. 학모와 온학·단학·빈학은 같은 발열을 한 처방으로 묶지 않는 분류입니다.","text":"금궤요략 제4편 · 학병 — 원문·독해\n반복되는 한열을 맥·한열의 비중·장기 경과로 구별합니다. 학모와 온학·단학·빈학은 같은 발열을 한 처방으로 묶지 않는 분류입니다.\n임상편 원문 지도 · 금궤요략 개요 · 판본·인용 기준\n원 편명: 瘧病脈證并治第四\n읽는 기준: 아래 번호는 대조 전사문의 편.조문 구분입니다. 한국어는 각 조문의 독해 요지이며, 고전의 용량·제법·예후는 현재의 복용·시술 안내와 구별합니다.\n조문 바로 찾기\n4.1 · 4.2 · 4.3 · 4.4 · 4.5\n4.1 · 학병의 맥과 한열\n師曰：瘧脈自弦，弦數者多熱，弦遲者多寒，弦小緊者下之差，弦遲者可溫之，弦緊者可發汗、鍼灸也，浮大者可吐之，弦數者風發也，以飲食消息止之。\n독해 — 현맥을 바탕으로 지삭·긴·부대에 따라 한열과 치법을 나눕니다. 고전 학병 전체를 현대 말라리아로 환원하지 않습니다.\n대조 원문 4.1\n4.2 · 학모와 별갑전환\n病瘧以月，一日發，當以十五日愈；設不差，當月盡解；如其不差，當云何？師曰：此結為癥瘕，名曰瘧母，急治之，宜鱉甲煎丸。\n독해 — 오래 반복되는 학병과 징가를 학모로 연결합니다. 장기 경과와 복부의 정체가 읽기 기준입니다.\n처방 구성·제법·부기 원문\n鱉甲煎丸方：\n鱉甲（十二分，炙） 烏扇（三分，燒） 黃芩（三分） 柴胡（六分） 鼠婦（三分，熬） 乾薑（三分） 大黃（三分） 芍藥（五分） 桂枝（三分） 葶藶（一分，熬） 石葦（三分，去毛） 厚朴（三分） 牡丹（五分，去心） 瞿麥（二分） 紫葳（三分） 半夏（一分） 人參（一分） 䗪蟲（五分，熬） 阿膠（三分，炙） 蜂窩（四分，炙） 赤硝（十二分） 蜣螂（六分，熬） 桃仁（二分）\n右二十三味，為末，取鍛灶下灰一斗，清酒一斛五斗，浸灰，候酒盡一半，著鱉甲於中，煮令泛爛如膠漆，絞取汁，內諸藥，煎為丸，如梧子大，空心服七丸，日三服。\n대조 원문 4.2\n4.3 · 단학\n師曰：陰氣孤絕，陽氣獨發，則熱而少氣煩冤，手足熱而欲嘔，名曰癉瘧，若但熱不寒者，邪氣內藏於心，外舍分肉之間，令人消鑠脫肉。\n독해 — 열이 두드러지고 추위가 적거나 없으며 쇠약·체중 손실이 생기는 병상을 기술합니다.\n대조 원문 4.3\n4.4 · 온학과 백호가계지탕\n溫瘧者，其脈如平，身無寒但熱，骨節疼煩，時嘔，白虎加桂枝湯主之。\n독해 — 오한 없이 발열하고 관절통·구토가 있는 온학을 백호탕류와 계지의 결합으로 읽습니다.\n관련 처방: 계지탕\n처방 구성·제법·부기 원문\n白虎加桂枝湯方：\n知母（六兩） 甘草（炙，二兩） 石膏（一斤） 粳米（二合） 桂枝（去皮，三兩）\n右銼，每五錢，水一盞半，煎至八分，去滓，溫服，汗出愈。\n대조 원문 4.4\n4.5 · 빈학과 촉칠산\n瘧多寒者，名曰牝瘧，蜀漆散主之。\n독해 — 추위가 많은 학병을 빈학이라 부릅니다. 촉칠산의 독성·공격적 제법은 현대 자가복용 대상이 아닙니다.\n처방 구성·제법·부기 원문\n蜀漆散方：\n蜀漆（洗去腥） 雲母（燒二日夜） 龍骨（等分）\n右三味，杵為散，未發前以漿水服半錢匕。溫瘧加蜀漆半分，臨發時服一錢匕。\n대조 원문 4.5\n부방 · 원문 수록 위치 1\n원문 표제: 附注：《外臺秘要》方\n전사문이 부방으로 구별한 부분입니다. 출전을 밝힌 처방은 그 책의 이름과 함께 읽으며, 이어지는 번호 조문과 혼동하지 않습니다.\n牡蠣湯：治牝瘧\n牡蠣（四兩） 麻黃（四兩，去節） 甘草（二兩） 蜀漆（三兩）\n右四味以水八升，先煮蜀漆、麻黃，去上沫，得六升，內諸藥，煮取二升，溫服一升，若吐則勿更服。\n柴胡去半夏加栝蔞湯，治瘧病以發渴者，亦治勞瘧。\n柴胡（八兩） 人參 黃芩 甘草（各三兩） 栝蔞根（四兩） 生薑（二兩） 大棗（十二枚）\n右七味，以水一斗二升，煮取六升，去渣，再煎，取三升，溫服一升，日二服。\n柴胡桂薑湯：治瘧寒多微有熱，或但寒不熱。（服一劑如神。）\n柴胡（半斤） 桂枝（三兩，去皮） 乾薑（二兩） 栝蔞根（四兩） 黃芩（三兩） 牡蠣（三兩熬） 甘草（三兩，炙）\n右七味，以水一斗二升，煮取六升，去渣，再煎，取三升，溫服一升，日三服，初服微煩，復服汗出便愈。\n앞편: 백합·호혹·음양독 · 다음편: 중풍·역절","headings":[{"level":2,"title":"조문 바로 찾기","url":"https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/chapters/malaria-patterns/#clause-index"},{"level":2,"title":"4.1 · 학병의 맥과 한열","url":"https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/chapters/malaria-patterns/#clause-04-001"},{"level":2,"title":"4.2 · 학모와 별갑전환","url":"https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/chapters/malaria-patterns/#clause-04-002"},{"level":2,"title":"4.3 · 단학","url":"https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/chapters/malaria-patterns/#clause-04-003"},{"level":2,"title":"4.4 · 온학과 백호가계지탕","url":"https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/chapters/malaria-patterns/#clause-04-004"},{"level":2,"title":"4.5 · 빈학과 촉칠산","url":"https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/chapters/malaria-patterns/#clause-04-005"},{"level":2,"title":"부방 · 원문 수록 위치 1","url":"https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/chapters/malaria-patterns/#supplement-01"}],"links":["https://jicheng.tw/tcm/book/%E9%87%91%E5%8C%B1%E8%A6%81%E7%95%A5%E6%96%B9%E8%AB%96/index.html#4.1","https://jicheng.tw/tcm/book/%E9%87%91%E5%8C%B1%E8%A6%81%E7%95%A5%E6%96%B9%E8%AB%96/index.html#4.2","https://jicheng.tw/tcm/book/%E9%87%91%E5%8C%B1%E8%A6%81%E7%95%A5%E6%96%B9%E8%AB%96/index.html#4.3","https://jicheng.tw/tcm/book/%E9%87%91%E5%8C%B1%E8%A6%81%E7%95%A5%E6%96%B9%E8%AB%96/index.html#4.4","https://jicheng.tw/tcm/book/%E9%87%91%E5%8C%B1%E8%A6%81%E7%95%A5%E6%96%B9%E8%AB%96/index.html#4.5","https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/","https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/chapters/lily-fox-yinyang/","https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/chapters/malaria-patterns/#clause-04-001","https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/chapters/malaria-patterns/#clause-04-002","https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/chapters/malaria-patterns/#clause-04-003","https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/chapters/malaria-patterns/#clause-04-004","https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/chapters/malaria-patterns/#clause-04-005","https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/chapters/preface/#edition","https://wiki.minseong.co.kr/classics/jinkui-yaolue/chapters/wind-joint/","https://wiki.minseong.co.kr/formulas/guizhi-tang/","https://wiki.minseong.co.kr/jingui-network/#complete-chapters"],"related_reading":[],"interpretation":"Public article text and navigation only; links do not establish clinical equivalence or treatment recommendations."}
